राजन पोखरेल

मुस्लिम नेताहरूले हालै जमशेदपुरको शास्त्री नगरमा भएको हिंसामा झारखण्ड प्रहरीले मुस्लिमहरूलाई निशाना बनाएको आरोप लगाएका छन्। उनीहरुका अनुसार प्रहरीले मस्जिदमा छापा मारेको, संरचनामा क्षति पुर्याएको र पवित्र कुरानको अपमान गरेको आरोप छ ।

शनिबार राति शास्त्रीनगर ब्लक नम्बर ३ स्थित जटाधारी हनुमान मन्दिरमा महावीरीको झण्डा ढाल्ने क्रममा भएको विवादपछि जमशेदपुरमा हिन्दू दक्षिणपन्थी समूहद्वारा आइतबार राति हिंसा भड्किएको हो । हिन्दू धार्मिक झण्डाको बाँस वरिपरि केही व्यक्तिले पोलिथिनको झोलामा मासु बेरेर राखेको भन्दै सो क्षेत्रमा तनाव बढेको थियो । यो घटनापछि हिन्दुहरुको एक समुहले विरोध प्रदर्शन गर्दै प्रहरीले आरोपितलाई २४ घण्टाभित्र पक्राउ गर्न माग गरेको छ । प्रशासनले स्थिति नियन्त्रण गर्न व्यवस्थित गर्यो, र यो समस्या समाधान भएको देखिन्छ।

तर, आइतबार राति हिन्दुत्व सङ्गठनका कार्यकर्ताले मस्जिद र मुस्लिम समुदायका घरमा ढुंगा प्रहार गर्न थालेपछि स्थिति तनावग्रस्त बनेको आरोप छ । साँझपख, धेरै पसलहरूमा आगो लगाइएको थियो, र दुवै पक्षले एक अर्कामा इँटा र ढुङ्गा प्रहार गरिरहेका थिए। एउटा अटो रिक्सामा पनि आगजनी गरिएको छ ।

झण्डाको बाँसमा कुखुराको मासुका टुक्रा भेटिएपछि शनिबार हिन्दूहरुको एक समूहले विरोध गरेको सामाजिक अभियन्ता कासिफ सिद्दिकीले बताए । प्रहरीले घटनालाई शान्त पार्न सफल भयो । तथापि, आइतबार बिहान, तिनीहरूले आफ्नो हिंसात्मक प्रदर्शन पुनः सुरु गरे, बजरंग दल र हिन्दू महासभा जस्ता समूहका मानिसहरूले “जय श्री राम” नारा लगाए र मुस्लिम समुदायप्रति अपमानजनक टिप्पणी गरे। उनीहरुले सडक नं. शास्त्रीनगरको ३ चोकको नाम ‘बजरंगचोक’ राख्ने भन्दै प्रहरी र मुस्लिम बासिन्दाले विरोध गरेका थिए । विरोधको सामना गरेपछि ती व्यक्तिहरूले साँझ हनुमान मन्दिरमा भेला हुने योजना बनाएका थिए।

हनुमान मन्दिर र फारुकी मस्जिद एक अर्काको नजिकै अवस्थित छन्। प्रहरीलाई भेला भएको जानकारी थियो तर त्यसका बाबजुद पनि सम्भावित हिंसा रोक्नका लागि पर्याप्त मात्रामा श्रोत परिचालन गर्न सकेको छैन । जमघटले मुस्लिम समुदायको नाराबाजी र अपमान गरेर अशान्ति सिर्जना गर्न थालेपछि मस्जिद र मुस्लिमको घरमा एक्कासी ढुंगामुढा हुन थाल्यो । यो भइरहेको बेला, केही आक्रमणकारीहरूले मुस्लिमहरूको स्वामित्वमा रहेका पसलहरू छानेर जलाउन थाले।

एसएसपी प्रभात कुमार तुरुन्तै आरएएफ (र्यापिड एक्सन फोर्स) को एक समूहको साथ घटनास्थलमा पुगे र भीडलाई तितरबितर गर्न बल प्रयोग गरे। हिंसा नियन्त्रण गर्न लाठी चार्ज र अश्रु ग्यास प्रयोग गरिएको थियो, र चेतावनी गोली हावामा फायर गरिएको थियो। भीड तितरबितर भएपछि हिंसा नियन्त्रणमा आएको थियो ।

मस्जिद, इमाममाथि प्रहरीले आक्रमण गरेको छ

पछि, आरएएफले मुस्लिमहरू र मुस्लिमहरूको सम्पत्तिलाई निशाना बनाए, सिद्दिकीले आरोप लगाए। पुलिस फारुकी मस्जिदमा गए र इमाम र केही अन्य उपासकहरूलाई हिरासतमा लिए, उनीहरूले ढुङ्गा हानेको दाबी गरे। पुलिसले मस्जिदलाई ध्वस्त पारेको थियो, जसले पवित्र कुरानको पानाहरू च्यातेर फ्याँकेका थिए। राति अबेरसम्म मुस्लिम घरमा घुसेर मुस्लिम बालबालिकालाई अँध्यारोमा कुटपिट गरे । युवाहरु सहित कैयौं मानिसहरु पक्राउ परेका छन् । भीड तितरबितर भएपछि पनि, पुलिस र आरएएफले मुस्लिमहरूलाई आक्रमण गर्न जारी राख्यो, मुस्लिमहरूले उनीहरूको अत्यधिक क्रूरताको प्रयोगलाई जायज ठहराउन ढुङ्गा हाने, सिद्दिकी र अन्य स्थानीयहरूले आरोप लगाए।

इमाम र केही युवाहरूलाई पछि बिहान रिहा गरियो। प्रहरीले करिब १५ जनालाई पक्राउ गरेको छ भने अरु २० जनालाई अझै स्टेशनमा राखिएको छ । धेरै मुस्लिम नेताहरूले भिडियोहरू जारी गर्दै भनेका छन् कि मुस्लिमहरूलाई पुलिसले निशाना बनाएको छ। उनीहरूले भने कि प्रहरीले मस्जिदमा घुसपैठ गरेको, यसका सामानहरू नष्ट गरेको, भित्रका उपासकहरूलाई कुटपिट गरेको र क्यामेरामा कैद भएको अश्लील अपमान गरेको छ।

जमशेदपुरको शास्त्री नगरमा भएको भर्खरै भएको हिंसामा प्रहरीले मुस्लिमहरूलाई छुट्याएको दाबी गर्दै धेरै मुस्लिम नेताहरूले भिडियोहरू जारी गरेका छन्। प्रहरीले मस्जिदमा तोडफोड गरेको, भवनमा तोडफोड गरेको र पवित्र कुरानलाई नष्ट गरेको उनीहरुको आरोप छ । थप रूपमा, पुलिसले कथित रूपमा पूजा गर्नेहरूलाई भित्र कुटपिट गरे र अश्लील अपमान गरे, जुन CCTV फुटेजमा कैद गरिएको थियो।

तहरीक पैघम-ए-इस्लामका संस्थापक सैयद सैफुद्दीन सफारले घटनाको निन्दा गर्दै मुख्यमन्त्री (सीएम) लाई कारबाही गर्न आग्रह गरे। उनले भने कि झारखण्डका नागरिकहरूले ठूलो आशाका साथ मुख्यमन्त्रीलाई भोट दिएका थिए तर अहिले मुस्लिमहरूलाई अन्यायपूर्ण व्यवहार गरिएकोमा निराश छन्।

जमशेदपुरका सहर काजी कारी साउदले हिंसाका दोषीहरू हिन्दुत्ववादी शक्ति भएको दाबी गर्दै जिम्मेवारको पहिचान गरी उचित कारबाही गर्न सरकारलाई आग्रह गरे।

मस्जिद-ए-इस्लामका इमाम मौलाना फरीदुद्दीन शिवानीले रिपोर्ट गरे कि पुलिसले मस्जिदबाट वृद्ध र बालबालिका सहित निर्दोष व्यक्तिहरूलाई उठायो।जमशेदपुरका मुस्लिम संगठनहरूले जनतालाई कानून र व्यवस्था कायम राख्न अपील गरेका छन् र उनीहरूले मुख्यमन्त्रीलाई न्याय सुनिश्चित गर्न आग्रह गरेका छन्। जमशेदपुरका लागि डेपुटी कमिश्नर, विजया जाधवले भने कि केही पृथक घटनाहरूको कारण हिंसा भयो र उनले मानिसहरूलाई अफवाहहरू स्वीकार नगर्न र अधिकारीहरूलाई त्यस्ता घटनाहरू रिपोर्ट गर्न आग्रह गरे।

जमशेदपुरका वरिष्ठ प्रहरी उपरीक्षक (एसएसपी) प्रभात कुमारले यस क्षेत्रमा सेना र र्‍यापिड एक्सन फोर्स (आरएएफ) तैनाथ गरिएको पुष्टि गरे। केही व्यक्तिहरूलाई पक्राउ गरिएको छ, र शान्ति र व्यवस्था कायम गर्न धारा 144 अन्तर्गत कर्फ्यू लागू गरिएको छ।